Ərəb dilində iştiqaq və sünaiyyə məfhumları - Kahayev, Əmir (Din Araşdırmaları Jurnalı, 2019)
Bu məqalədə iştiqaq məfhumu, iştiqaq növləri və bu növləri bildirmək üçünistifadə olunan terminlərin fərqli məzmunları ifadə etmək üçün işlədilməsinindoğru olub-olmadığı müzakirə edilmişdir. İştiqaqı kəbir/əkbər terminininmüxtəlif izahları verilmiş və fərqli bir məzmunu olan yeni termin kimi təqdimedilməsinin doğru olmadığı qeyd edilmişdir. İştiqaqla bağlı ibn Cinninin,Abdussəlam Məhəmməd Harunun və Abdulla Eminin görüşlərinə yerverilmişdir. İbn Cinninin məqsədinin iştiqaqı əkbərdə, ibn Farisin isə iştiqaqısəgirdə ortaq mənanı təsbit etmək olduğu, klassik və müasir yazarların iştiqaqnövlərini neçə hissəyə ayırdığı və bu növlərin fərqli izahları qeyd edilmişdir.Sünaiyyə məfhumu araşdırılmış, bu düşüncəni əl-Xəlil ibn Əhməd, ibn Cinnivə ibn Faris kimi dil alimlərinin araşdırmalarından anlamanın mümkün olduğuifadə edilmişdir. İbn Farisin “Mücəmu-məqayisil-luğa” adlı əsərindən budüşüncəni dəstəkləyən bəzi nümunələr verilmişdir. Müəllif əsərində bəzibölmələrdə ilk iki hərfi dəyişməyib üçüncü hərfin dəyişməsi ilə mənanındəyişmədiyini qeyd etmişdir. Bu nümunələrdən ibn Farisin ərəb dilindəkikəlmə köklərinin üçhərfli deyil, ikihərfli olduğu fikrini irəli sürən bəzi dilalimləri ilə eyni düşüncəni paylaşdığı ortaya çıxır. Məqalənin sonunda isə ilkəvvəl mücərrəd, yoxsa maddi mənanın meydana gəlməsi məsələsi izahedilmişdir. İbn Farisin qeyd etdiklərindən, ilk öncə, mücərrəd mənanın, bumənadan da maddi mənanın meydana gəldiyi fikrində olduğu anlaşılır. Bəzimüasir yazarlar onun bu fikrinə etiraz etmiş və ilk öncə, maddi mənanınmeydana gəldiyini ifadə etmişlər.